Założenie firmy niesie za sobą różne ryzyka – w tym ryzyko jej upadłości. Problem ten staje się poważnym tematem szczególnie podczas pandemii, kiedy jesteśmy szczególnie narażeni na ewentualną okresową niewypłacalność. W wielu przypadkach udaje się pokonać taki kryzys, jednak w obecnych czasach warto wiedzieć, jak postępować w sytuacji, gdy przedsiębiorstwa nie udaje się postawić na nogi. Jak i kiedy ogłosić upadłość firmy? Kto ma do tego prawo? Z jakimi konsekwencjami należy się liczyć?

Ogłoszenie upadłości firmy – kiedy?

Podstawa prawna, na której opierają się wszelkie zagadnienia związane m.in. z bankructwem firmy, to Ustawa z dnia 28.02.2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze. Z treści owego aktu prawnego dowiadujemy się, co uznaje się za podstawę upadłości firmy, jak przejść przez ten proces i z jakimi konsekwencjami powinniśmy się liczyć.

Tym, co najczęściej popycha do ogłoszenia upadłości firmy, jest jej niewypłacalność. Warto jednak wziąć pod uwagę, że nie dotyczy to każdego braku zapłaty w określonym terminie. Wszystko zależy od powodów niewypłacalności oraz typu prowadzonej działalności. Przesłanką do ogłoszenia upadłości firmy nie jest na przykład sytuacja, w której powodem problemów finansowych jest opóźnienie w otrzymaniu opłaty od klienta. Aby zdecydować się na taki krok, musimy mieć do czynienia z długoterminową, przewlekłą niewypłacalnością, która może mieć negatywne skutki dla całej firmy.

Kto ma prawo do ogłoszenia upadłości firmy?

Choć w przestrzeni publicznej pojawiają się różne opinie, prawda jest jedna: upadłość mogą ogłosić zarówno małe, jak i duże firmy, w tym jednoosobowe działalności gospodarcze. Wedle kodeksu cywilnego, przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna (art. 431 § 1 k.c.), która prowadzi działalność gospodarczą lub zawodową w swoim własnym imieniu. Mowa więc także o osobach fizycznych z jednoosobowymi działalnościami gospodarczymi.

Jak ogłosić upadłość firmy?

W celu ogłoszenia upadłości firmy należy złożyć wniosek w wydziale gospodarczym sądu rejonowego. Jak czytamy w ustawie, kroki te może podjąć nie tylko dłużnik, ale również jego wierzyciele. Termin na złożenie wniosku wynosi dwa tygodnie od dnia, w którym pojawiła się podstawa do ogłoszenia upadłości.

Jeżeli upadłość jest ogłaszana przez dłużnika, musi on określić, czy wnosi o upadłość z likwidacją jego majątku, czy z możliwością zawarcia układu naprawczego.

Konsekwencje ogłoszenia upadłości firmy

Składając wniosek o upadłość firmy, musimy liczyć się z tym, że rozpoczynamy długi proces związany ze wszczęciem postępowania sądowego wobec dłużnika. W tym czasie dłużnik wciąż może prowadzić swoją działalność i musi nieprzerwanie wywiązywać się z obowiązków o charakterze publiczno-prawnym (np. odprowadzanie podatków czy składek ZUS). Jeżeli majątek dłużnika zostanie zabezpieczony, prowadzenie działalności może ulec znacznemu ograniczeniu.

Co ważne, sąd może odrzucić wniosek o upadłość firmy, jeśli majątek dłużnika jest na tyle mały, że nie posłuży za pokrycie kosztów postępowania sądowego. Głównym celem, dla którego ogłasza się upadłość, jest bowiem spłata wierzycieli. Jeśli dłużnika nie stać na pokrycie kosztów sądowych, tym bardziej nie będzie w stanie spłacić kogokolwiek.